Ca dao Lao động

Chuyên mục : Kho tàng Ca Dao

Tuyển tập Ca dao Lao động hay nhất, được ông cha ta đúc kết, truyền lại cho các thế hệ sau học tập và noi theo.


Muốn no thì phải chăm làm
Một hột thóc vàng, chín hột mồ hôi.

Cao su xanh tốt lạ đời,
Mỗi cây bón một xác người công nhân.
Cây cao su quý hơn người,
Mỗi khi cây bệnh cây thời nghỉ ngay.
Lang ta cho chí lang Tây,
Đêm đêm lo lắng, ngày ngày chăm nom.
Còn ta đau yếu gầy còm
Đau không được nghỉ, chết hòm cũng không.

Làm thì chẳng kém đàn ông,
Thế mà kém gạo, kém công, kém tiền.
Một ngày hai sáu đồng xu,
Đi sương về mù, khổ lắm ai ơi!

Nay mừng những kẻ nông phu,
Cầu cho hòa cốc phong thu bình thời,
Vốn xưa nông ở bậc hai,
Thuận hòa, mưa gió nông thời lên trên.
Quý hồ nhiều lúa là tiên,
Rõ ràng phú túc bình yên cả nhà.
Bốn mùa xuân hạ thu đông.
Muốn cho tiền lúa đầy nhà hán sương.
Bước sang hạ giá thu tàng,
Thu thu liễn hoạch giàu ngang Thạch Sùng.
Quý nhân cùng kẻ anh hùng,
Rắp toan muốn hỏi nhà ông ê đề.
Thực thà chân chỉ thú quê,
Chuyên nghề nông nghiệp là nghề vinh quang.

Làng ta phong cảnh hữu tình,
Dân cư giang khúc như hình con long.
Nhờ trời hạ kế sang đông,
Làm nghề cày cấy vun trồng tốt tươi.
Vụ năm cho đến vụ mười,
Trong làng kẻ gái người trai đua nghề.
Trời ra, gắng; trời lặn, về,
Ngày ngày tháng tháng nghiệp nghề truân chuyên.
Dưới dân họ, trên quan viên,
Công bình giữ mực, cầm quyền cho thay.
Bây giờ gặp phải hội này,
Khi trời hạn hán khi hay mưa dầm.
Khí thời gió bão ầm ầm,
Đồng tiền lúa thóc mười phần được ba.
Lấy gì đăng nạp nữa mà,
Lấy gì công việc nước nhà cho đang.
Lấy gì sưu thuế phép thường,
Lấy gì bổ chợ đong lường làm ăn.
Trời làm khổ cực hại dân,
Trời làm mất mát có phần nào chăng.

Vạn Vân có bến Thổ Hà,
Vạn Vân nấu rượu, Thổ Hà nung vôi.
Nghĩ rằng đá nát thì thôi,
Ai ngờ đá nát nung vôi lại nồng.

Cả làng có một thầy đồ,
Dạy học thì ít, bắt cua thì nhiều.
Thương thầy, trò cũng muốn theo.
Trò sợ thầy nghèo bán cả trò đi.

Nhỏ còn thơ dại biết chi.
Lớn rồi đi học, học thì phải siêng.
Theo đời cũng thể bút nghiên
Thua em kém chị cũng nên hổ mình.

Muốn ăn cơm trắng cá thèn,
Thì về Đa Bút đi rèn với anh.
Một ngày ba bữa cơm canh.
Tối về quạt mát cho anh ngồi rèn.

Lấy chồng thợ mộc sướng sao
Mạt cưa rấm bếp, vỏ bào nấu cơm.
Vỏ bào còn nỏ hơn rơm,
Mạt cưa rấm bếp còn thơm hơn trầm.

Hỏi anh làm thợ nơi nao.
Để em gánh đục gánh bào đi theo.

Cha mẹ giàu con thong thả,
Cha mẹ nghèo con vất vả gian nan.
Sớm mai lên núi đốt than,
Chiều về xuống biển đào hang bắt còng.

Chưa buôn thì vốn còn dài
Buôn thì vốn đã nghe ai mất rồi.

Dò sông dò biển dễ dò
Biết đâu được bụng lái buôn mà dò.

Đắt hàng gặp ả cùng anh
Ế hàng gặp những thông manh quáng gà.

Đầu cơ buôn lậu,
Trúng quả lãi to.
Rủi ro cụt vốn,
Chạy trốn nhanh chân.

Chợ Thốt Nốt có lập đài khán võ,
Chợ Cờ Đỏ tuy nhỏ mà đông.
Thấy em buôn bán anh chẳng vừa lòng,
Để anh làm mướn kiếm từng đồng nuôi em.

Em ơi chớ lấy quân buôn,
Hồi vui nó ở, hồi buồn nó đi.
Tin nhau buôn bán cùng nhau,
Thiệt hơn hơn thiệt trước sau như là.
Hay gì lừa đảo kiếm lời,
Một nhà ăn uống tội trời riêng mang.
Theo chi những thói gian tham,
Phôi pha thực giả tìm đường dối nhau.
Của phi nghĩa có giàu đâu,
Ở cho ngay thật, giàu sau mới bền.

Trắng da là bởi phấn dồi.
Da đen vì bởi em ngồi chợ trưa.

Bán hàng thì bán sớm mai
Chợ trưa người vẫn còn nài làm chi.

Em về dọn quán bán hàng,
Để anh là khách đi đàng trú chân.

Một mình vừa chẻ vừa đan,
Lỗi lầm thì chịu phàn nàn cùng ai.
Võng này đan sợi đay già,
Em đi kén võng mà đã ba năm chầy.
Đôi ta chung mẹ chung thầy,
Đêm trăng chung võng vơi đầy thủy chung.

Mài đưa đạp cám cho nhanh,
Ép dầu mà chải tóc anh tóc nàng.
Mài dừa dưới ánh trăng vàng,
Ép dầu, mà chải tóc nàng tóc anh.

Lấy anh thì sướng hơn vua,
Anh đi xúc giậm được cua kềnh càng
Đem về nấu nấu rang rang
Chồng chan vợ hút lại càng hơn vua.

Anh đây lên thác xuống ghềnh,
Thuyền nan đã trải thuyền mành thử chơi.
Đi cho khắp bốn phương trời,
Cho trần biết mặt cho đời biết tên.
Tiếc công lên thác xuống ghềnh
Tay chèo tay chống một mình nhớ ai?
Bây giờ thở vắn than dài,
Ngờ rằng hò hẹn hay ai hẹn hò.

Giỏi giang chớ vội khoe tài,
Sông sâu sào ngắn bể trời mênh mông.
Nước to sóng cả khôn chừng,
Đã vào gian hiểm xin đường non tay.

Cần câu bạc, cột chặt dây tơ,
Sáng trăng câu nhởi, trăng mờ không câu.
Sông sâu mà biển cũng sâu,
Muốn ăn cá lớn dong câu cho dài.

Câu cá cá chẳng ăn mồi,
Đừng câu mà mệt, đừng ngồi mà trưa

Ai về nhắn với ông câu,
Cá ăn thì giật, để lâu mất mồi.

Cha chài, mẹ lưới, con dâu
Con trai tát nước, nàng dâu đi mò.

Tằm chăn ba lứa thuận hòa,
Tiền dư thóc tích giữa nhà cao sang.

Con tằm nó ăn lá dâu,
Có khi ăn mất cả trâu lẫn bò.
Trời mưa lác đác ruộng dâu,
Cái nón đội đầu, cái thúng cắp tay.
Bước chân xuống hái dâu này,
Nuôi tằm cho lớn mong ngày ươm tơ.
Thương em chút phận ngây thơ,
Lầm than đã trải nắng mưa đã từng.
Xa xôi ai có tỏ chừng,
Gian nan tâm khổ ta đừng quên nhau.

Ở đời không khéo chi đâu,
Chẳng qua cũng chỉ hơn nhau chữ cần.

Anh đi anh nhớ quê nhà,
Nhớ canh rau muống, nhớ cà dầm tương
Nhớ ai dãi nắng dầm sương,
Nhớ ai tát nước bên đường hôm mai.

Việc làm chẳng quản nắng mưa
Cơm ăn đắp muối đắp dưa qua ngày.
Ai ơi! Bưng bát cơm đầy,
Biết công kẻ cấy, người cày mấy nao!

Nhờ trờ mưa gió thuận hòa
Nào cày nào cấy trẻ già đua nhau
Chim, gà, cá, lợn, cành cau,
Mùa nào thức ấy giữ màu nhà quê
Người ta rượu sớm trà trưa
Em nay đi vắng về trưa đã nhiều
Lạy trời mưa thuận gió đều
Cho đồng lúa tốt cho chiều lòng em.

Cày đồng đang buổi ban trưa,
Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày.
Ai ơi bưng bát cơm đầy,
Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần.

Anh ơi cố chí canh nông,
Chín phần ta cũng dự trong tám phần.
Hay gì để ruộng mà ngăn,
Làm ruộng lấy lúa, chăn tằm lấy tơ.
Tằm có lứa, ruộng có mùa,
Chăm làm trời cũng đền bù có khi…

Tháng sáu mà cấy mạ già,
Thà rằng công ấy ở nhà ẵm con.
Tháng chạp mà cấy ruộng non
Thà rằng công ấy ẵm con ở nhà.

Ơn trời mưa nắng phải thì,
Nơi thì bừa cạn, nơi thì cày sâu.
Công lệnh chẳng quản bao lâu,
Ngày nay nước bạc ngày sau cơm vàng.
Ai ơi! Chớ bỏ ruộng hoang
Bao nhiêu tấc đát tấc vàng bấy nhiêu.

Em ôm bó mạ xuống đồng,
Miệng ca tay cấy là lòng nhớ ai.

Chồng em đánh giặc phương xa,
Ruộng nhà em cấy, mẹ già em trông.
Bầy con đứa dắt, đứa bồng,
Mà em vẫn học vỡ lòng như ai!

Nhà tôi nghề giã, nghề sông,
Lặng thì tôm cá đầy trong, đầy ngoài.
Cá trắng cho chí cá khoai,
Còn như cá lẹp cá mai cũng nhiều.

Anh làm thợ mộc Thanh Hoa,
Làm cầu làm quán làm nhà khéo thay.
Lựa cột anh dựng đòn tay,
Bào trơn đóng bén nó ngay một bề.
Bốn cửa anh chạm bốn dê,
Bốn con dê đực chầu về tổ tông.
Bốn cửa anh chạm bốn rồng,
Trên thì rồng ấp, dưới thì rồng leo.
Bốn cửa anh chạm bốn mèo,
Con thì bắt chuột, con leo xà nhà.
Bốn cửa anh chạm bốn gà,
Đêm thì nó gáy, ngày ra ăn vườn.
Bốn cửa anh chạm bốn lươn,
Con thì thắt khúc con thì trườn ra.
Bốn cửa anh chạm bốn hoa
Trên là hoa sói, dưới là hoa sen.
Bốn cửa anh chạm bốn đèn,
Một đèn dệt cửi, một đèn quay tơ.
Một đèn đọc sách ngâm thơ,
Một đèn anh để đợi chờ nàng đây.

Người ta buôn vạn bán ngàn,
Em đây làm giấy cơ hàn vẫn tươi.
Dám xin nho sĩ chớ cười,
Vì em làm giấy cho người viết thơ.

Đầu hè gió mát trăng thanh,
Em ngồi chẻ lạt cho anh chắp thừng.
Lạt chẳng mỏng sao thừng được tốt,
Duyên ta đã trót cùng nhau.
Trăm năm thề những bạc đầu,
Chớ tham phú quý đi cầu trăng hoa.

Dù ai buôn đâu bán đâu,
Mồng mười tháng tám chọi trâu mà về.

Trời mưa lác đác ruộng dâu,
Cái nón đội đầu cái thúng cắp tay.
Bước chân xuống hái dâu này,
Nuôi tằm cho lớn mong ngày ươm tơ
Thương em chút phận ngây thơ,
Lầm than đã trải, nắng mưa đã từng.
Xa xôi ai có tỏ chừng,
Gian nan tận khổ, ta đừng quên nhau.

Nuôi tằm cần phải có dâu,
Muốn cho dâu tốt phải mai vun trồng.
Vườn thì cuốc rãng thong dong,
Cách nhau hai thước đặt hông cho đầy.
Giống dâu ưa nước xưa nay,
Nhưng khi ngập hết thì cây cũng già.

Ruộng vườn trồng đủ thứ hoa,
Hoa đào, hoa bí, hoa trà, hoa mai.
Nhất thơm hoa huệ, hoa nhài,
Hoa lan, hoa cúc ai người chẳng ưa.
Cảnh vườn vui vẻ thơm tho,
Mình làm mình hưởng trời cho riêng mình.

Tư vấn Giải pháp Hưu Trí

Phúc lợi Doanh nghiệp

Gia đình và Pháp luật

An sinh giáo dục

Bảo hiểm & Cuộc sống